RTSH 24 Live

Kuzhina

Cilat janë ushqimet që mbeten të paprekura dhe sa përqind e vitaminave humbet gjatë gatimit?

21/11/2022

Cilat janë ushqimet që mbeten të paprekura dhe sa përqind e vitaminave humbet gjatë gatimit?

Disa vitamina janë të ndjeshme ndaj nxehtësisë dhe prania e tyre në ushqime zvogëlohet gjatë gatimit, por nuk zhduket plotësisht. Vitamina C gjendet në të gjitha frutat dhe perimet madje edhe ato të gatuara . Një porcion i vetëm brokoli për shembull edhe nëse zihet siguron më shumë se kërkesa ditore për vitaminë C.

Qëndrueshmëria e folatit varet nga matrica dhe mënyra e gatimit dhe zierja përfaqëson mënyrën më të keqe. Mishi dhe peshku humbasin pak pothuajse asgjë nëse piqen në skarë ose gatuhen në furrë, pak më shumë nëse zihen (por jo më shumë se 20%). Patatet nuk humbasin asgjë edhe nëse zihen, ndërsa perimet vuajnë nga zierja dhe më shumë perimet me gjethe si p.sh spinaqi i cili mund të humbasë edhe 50% të përmbajtjes fillestare të folatit.

A është e vërtetë që disa vitamina (si C ose folati) janë të ndjeshme ndaj nxehtësisë? Duke ditur se sa folate humbasin a mund të përdorim produkte alternative, për shembull një sasi më të madhe perimesh të papërpunuara? Nuk ka problem për vitaminën C që gjendet lehtësisht te agrumet dhe kivi?

Megjithatë, duke marrë parasysh madhësinë e një porcioni dhe faktin që rekomandohen dy porcione në ditë edhe një ulje prej 50% nuk ​​rrezikon plotësimin e nevojave. Udhëzimet propozojnë një porcion prej 80 gramësh vetëm për sallata por jo për pjesën tjetër të perimeve të gjalla dhe të ziera.

Një porcion kopër i gatuar është 200 gr (pesha e papërpunuar) ashtu si një porcion me lulelakër ose domate (të papërpunuara ose të ziera). Një dietë normale mesdhetare e përbërë kryesisht nga produkte me origjinë bimore me sasi të vogla të produkteve shtazore mjafton për të pasur acid folik. Kemi nevojë edhe nëse një pjesë e ushqimit është gatuar në ujë. Vetëm gjatë shtatzënisë këshillohet të plotësohet (pavarësisht dietës) acidi folik për të shmangur dëmet që mund të shkaktojë mungesa e vitaminës në këtë fazë të jetës së një gruaje.

/rtsh.al/